Van bi DN25

Van Bi DN25 là gì?

Van bi (ball valve) là loại van công nghiệp dùng để đóng, mở hoặc ngăn dòng chảy của lưu chất trong đường ống thông qua một viên bi có lỗ khoét xuyên tâm. Với các hệ thống cần đóng mở nhanh bằng thao tác thủ công, bạn có thể tìm hiểu van bi tay gạt dn25 để lựa chọn đúng kích thước phù hợp. Khi lỗ khoét của viên bi thẳng hàng với đường ống, lưu chất đi qua tự do; khi xoay viên bi một góc 90 độ, lỗ khoét vuông góc với dòng chảy và dòng lưu chất bị chặn hoàn toàn.

Ký hiệu DN25 là kích thước danh nghĩa của van, tương ứng với đường kính trong khoảng 25mm. Trong hệ đo lường inch, kích thước này tương đương 1 inch, nên trên thị trường van bi DN25 còn được gọi là van bi 25, van bi phi 34 (theo đường kính ngoài của ren ống) hoặc van bi 1 inch. Đây là kích cỡ rất thông dụng trong hệ thống cấp nước dân dụng, công trình xây dựng và các dây chuyền sản xuất quy mô vừa và nhỏ.

Cấu tạo và thông số kỹ thuật của Van Bi DN25

Một chiếc van bi DN25 về cơ bản gồm các bộ phận chính sau. Thân van là phần vỏ ngoài chịu áp lực, có thể được làm từ inox 304, inox 316, đồng, gang, thép carbon hoặc nhựa (PVC, uPVC, PPR) tùy môi trường sử dụng. Bên trong thân là viên bi hình cầu có lỗ khoét ở giữa, thường được làm bằng inox và đánh bóng để giảm ma sát, tăng độ kín. 

Hai bên viên bi là các vòng đệm làm kín, thường dùng vật liệu PTFE (Teflon) có khả năng chịu nhiệt, chịu hóa chất và ma sát tốt. Trục van nối viên bi với tay gạt, truyền chuyển động xoay từ bên ngoài vào bên trong, đi kèm các gioăng làm kín để chống rò rỉ ra ngoài theo trục. 

Cuối cùng là tay gạt (hoặc tay vặn), dùng để người vận hành xoay viên bi; ở các hệ thống tự động, tay gạt được thay bằng bộ điều khiển điện hoặc khí nén.

Các thông số dưới đây là giá trị tham khảo phổ biến. Thông số thực tế thay đổi theo hãng và dòng sản phẩm :

Thông số theo vật liệu

Kích thước tham khảo (mặt bích DN25 PN16)

Nguyên lý hoạt động của Van Bi DN25

Van bi DN25 hoạt động theo nguyên lý xoay một phần tư vòng (quarter-turn). Khi người vận hành xoay tay gạt, trục van truyền chuyển động xoay đến viên bi bên trong. 

Ở vị trí mở, tay gạt nằm song song với thân ống, lỗ khoét của viên bi trùng với hướng dòng chảy nên lưu chất đi qua gần như không bị cản trở. Nguyên lý này được giữ nguyên ở các size lớn hơn, vì vậy nếu hệ thống của bạn có lưu lượng cao và cần mua van bi DN100, bạn vẫn có thể thao tác đóng mở nhanh gọn như với van nhỏ.

Khi xoay tay gạt một góc 90 độ, tay gạt nằm vuông góc với đường ống, phần thân đặc của viên bi chắn ngang đường dẫn, các vòng đệm PTFE ép sát vào bề mặt bi và ngăn dòng chảy hoàn toàn.

Nhờ thiết kế này, người dùng chỉ cần nhìn vị trí tay gạt là biết ngay van đang đóng hay mở. Thao tác đóng mở cũng diễn ra rất nhanh, chỉ trong chưa đến một giây, phù hợp với những vị trí cần cắt dòng khẩn cấp.

Ưu nhược điểm của Van Bi DN25

Về ưu điểm, van bi DN25 có cấu tạo đơn giản, dễ lắp đặt và bảo trì. Thao tác đóng mở nhanh chỉ với một góc xoay 90 độ, đồng thời độ kín khít cao nhờ vòng đệm PTFE nên hạn chế rò rỉ tốt, kể cả khi van không được thao tác trong thời gian dài.

Van có lỗ thông lớn (với dòng full port) nên tổn thất áp suất thấp, lưu lượng ổn định. Tuổi thọ van cao, chịu được áp suất và nhiệt độ tương đối lớn, đa dạng vật liệu để chọn theo môi trường. Giá thành cũng hợp lý so với nhiều loại van khác có cùng kích cỡ.

Bên cạnh đó, van bi cũng có một số hạn chế. Van chủ yếu dùng để đóng hoặc mở hoàn toàn, không phù hợp để điều tiết lưu lượng thường xuyên vì khi để mở một phần, dòng chảy tốc độ cao có thể làm mòn vòng đệm và gây rò rỉ về sau. Với lưu chất chứa nhiều cặn bẩn, hạt rắn hoặc có độ nhớt cao, van có thể bị kẹt hoặc xước bề mặt bi. Ngoài ra, van có vòng đệm bằng PTFE sẽ bị giới hạn ở nhiệt độ cao, còn van nhựa chịu áp và chịu nhiệt kém hơn van kim loại.

Ứng dụng của Van Bi DN25

Nhờ tính linh hoạt, van bi DN25 xuất hiện trong rất nhiều lĩnh vực. Trong dân dụng và xây dựng, van được lắp ở hệ thống cấp nước sinh hoạt, đường ống nước vào tòa nhà, bể chứa, máy bơm và hệ thống phòng cháy chữa cháy quy mô nhỏ. Trong công nghiệp, van dùng cho dây chuyền sản xuất thực phẩm, đồ uống, dệt nhuộm, xử lý nước thải, và hệ thống khí nén, hơi nóng tại nhà máy. 

Với ngành dầu khí và hóa chất, các dòng van bi inox 304, 316 được dùng để dẫn dầu, gas và các hóa chất không quá ăn mòn. Ngoài ra, van còn được ứng dụng trong hệ thống tưới tiêu nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản và các hệ thống HVAC, nồi hơi, lò hơi cỡ nhỏ.

Hướng dẫn sử dụng Van Bi DN25

Trước khi lắp đặt, bạn cần xác định đúng môi chất, áp suất và nhiệt độ làm việc để chọn vật liệu thân van và kiểu kết nối phù hợp. Sau đó kiểm tra van còn nguyên vẹn, không nứt vỡ, trục van xoay trơn tru và các mối ren hoặc mặt bích sạch sẽ.

Khi lắp đặt, hãy xả sạch cặn bẩn, mạt sắt trong đường ống trước khi gắn van. Với van nối ren, quấn băng tan hoặc keo làm kín quanh phần ren vừa đủ rồi siết bằng cờ lê đúng vị trí, tránh siết quá lực gây nứt thân van. Với van mặt bích, cần đặt gioăng đúng vị trí và siết bu lông theo thứ tự chéo, đều tay để mặt bích không bị lệch. Nên lắp van ở vị trí dễ thao tác, tay gạt có đủ không gian để xoay 90 độ.

Khi vận hành, xoay tay gạt song song với ống để mở van và vuông góc với ống để đóng van. Nên thao tác nhẹ nhàng, dứt khoát đến hết hành trình, không dùng thêm ống nối dài để tăng lực vì có thể làm cong trục hoặc hỏng gioăng. Sau khi lắp đặt xong, hãy mở van từ từ và kiểm tra kỹ các mối nối xem có rò rỉ hay không trước khi đưa vào vận hành chính thức.

Lưu ý khi sử dụng Van Bi DN25

Để van bi DN25 hoạt động ổn định và bền lâu, bạn cần lưu ý một số điểm. Thứ nhất, hãy chọn van đúng với điều kiện làm việc: van nhựa phù hợp với nước lạnh và hóa chất nhẹ, van đồng hoặc inox phù hợp với môi trường nhiệt độ và áp suất cao hơn. Dù chọn loại nào, bạn cũng nên ưu tiên van bi 27 chính hãng có thông số rõ ràng trên thân van, và tuyệt đối không sử dụng vượt quá áp suất, nhiệt độ tối đa được ghi. Thứ hai, hạn chế để van ở trạng thái mở một phần trong thời gian dài vì dòng chảy sẽ làm mòn vòng đệm; nếu cần điều tiết lưu lượng thì nên dùng van điều khiển chuyên dụng.

Thứ ba, với hệ thống thường xuyên đóng mở, nên định kỳ kiểm tra gioăng, trục van và tra dầu bôi trơn phù hợp để van luôn xoay nhẹ. Thứ tư, nếu van lâu ngày không sử dụng, hãy thỉnh thoảng đóng mở thử để tránh kẹt do cặn bám hoặc gỉ sét. Cuối cùng, nên mua van tại các đơn vị uy tín, có đầy đủ chứng chỉ chất lượng (CO, CQ) và chính sách bảo hành rõ ràng, tránh hàng kém chất lượng gây rò rỉ, thậm chí mất an toàn cho hệ thống.